स्याङ्जा – बिरुवा गाउँपालिका–७ कुसुमभञ्ज्याङस्थित जीवनज्योति माध्यमिक विद्यालयले ‘पढ्दै कमाउँदै’ कार्यक्रमअन्तर्गत विद्यार्थीलाई व्यावहारिक सीप सिकाउँदै आर्थिक उपार्जनमा जोडेको छ। कक्षा ६ देखि १२ सम्मका विद्यार्थीले विद्यालय परिसरमै कुखुरापालन गर्दै अध्ययनसँगै आम्दानीको अनुभव गरिरहेका छन्।

विद्यालयका प्रधानाध्यापक सामबहादुर गुरुङका अनुसार गिरीराज र कोइलर जातका २०० कुखुरा पालिएका छन्। विद्यार्थीले प्रत्यक्ष रूपमा कुखुराको रेखदेख गर्नुका साथै अण्डा उत्पादन, चल्ला उत्पादन, र बिक्री प्रक्रियामा संलग्न हुँदै व्यावहारिक ज्ञान हासिल गरिरहेका छन्।

विद्यालयले ह्याचिङ मेसिनमार्फत उत्पादन भएका चल्ला बिक्री गरेर आर्थिक स्रोत जुटाउँदै आएको छ। विद्यार्थीले घरमा लैजाने चल्लाबाट नयाँ चल्ला उत्पादन गरेपछि केही फिर्ता गर्ने र बाँकी अण्डा वा चल्ला आफ्नै आम्दानीका लागि उपयोग गर्न सक्ने सुविधा पनि विद्यालयले दिएको छ।

सिकाइ र आम्दानीमा जोड

प्रधानाध्यापक गुरुङका अनुसार यो कार्यक्रमले विद्यार्थीलाई व्यावहारिक सीप मात्र होइन, आर्थिक रूपमा पनि सशक्त बनाइरहेको छ। विद्यार्थीले घरमा पालेका कुखुराबाट आम्दानी गर्दै शैक्षिक सामग्री खरिद गर्न सक्ने भएकाले परिवारको आर्थिक बोझ कम भएको छ।

बिक्री र व्यवस्थापन

विद्यार्थीले उत्पादन गरेको अण्डा र चल्लाको बिक्रीमा विद्यालयले सहजकर्ताको भूमिका निर्वाह गर्दै आएको छ। विद्यार्थी आफैंले बिक्री गर्न सक्ने व्यवस्था भएकोले हालसम्म कुनै समस्या नदेखिएको विद्यालयले जनाएको छ।

अन्य व्यावसायिक सीपको अभ्यास

कुखुरापालनसँगै विद्यालयले मौरीपालन, च्याउखेती, सिलाइबुनाइ, वेल्डिङ, र खेतीजस्ता अन्य व्यावहारिक सीप पनि सिकाउँदै आएको छ। विद्यालय समयमा उत्पादन गरिएको धान, मकै, र कोदो खाजाका रूपमा प्रयोग हुने गरेको छ।

चालु शैक्षिक सत्रदेखि सुरु भएको यो अभियानले विद्यार्थीको सिकाइस्तरमा मात्र होइन, व्यवहारिक जीवनमा पनि सकारात्मक प्रभाव पारेको विद्यालयले दाबी गरेको छ। "विद्यार्थीलाई आत्मनिर्भर बनाउन र व्यावहारिक ज्ञानसँग जोड्न यो कार्यक्रम निकै प्रभावकारी साबित भएको छ," गुरुङले बताए।

यो अभियानले स्याङ्जाका विद्यार्थीलाई आत्मनिर्भर मात्र होइन, अन्य विद्यालयका लागि पनि प्रेरणाको स्रोत बनाएको छ।

• RSS