नवलपरासी । पश्चिम नवलपरासीमा जापानीज इन्सेफ्लाइटिस र डेंगी संक्रमण फैलिँदै जाँदा जनस्वास्थ्य संकट गहिरिएको छ । पछिल्लो डेढ महिनामा मात्र जापानीज इन्सेफ्लाइटिसका कारण तीन वृद्धको ज्यान गएको छ भने नौ जनामा डेंगी संक्रमण पुष्टि भएको छ ।
स्वास्थ्य कार्यालय पश्चिम नवलपरासीका निमित्त प्रमुख भेषराज शर्माका अनुसार बर्दघाट नगरपालिका–१२ का ७४ वर्षीय पुरुष, सरावल गाउँपालिका–१ का ६२ वर्षीय पुरुष र प्रतापपुर गाउँपालिका–१ का ५० वर्षीय पुरुषको उपचारका क्रममा मृत्यु भएको हो । तीमध्ये कसैले पनि रोगविरुद्धको खोप लगाएका थिएनन् ।
यससँगै जिल्लामा डेंगी संक्रमण तीव्र गतिमा फैलिँदै गएको छ । सरसफाइको कमी र लामखुट्टेको नियन्त्रणमा कमजोरी देखिएकाले डेंगी थप जोखिमपूर्ण बन्दै गएको जनाइएको छ ।
संक्रमणको कारण र जोखिम
स्वास्थ्य विज्ञका अनुसार संक्रमित हाँस, कुखुरा, सुँगुर वा बंगुरलाई लामखुट्टेले टोकेपछि सोही लामखुट्टेले मानिसलाई टोकेमा जापानीज इन्सेफ्लाइटिस सर्न सक्छ । त्यस्तै, एडिस एजिप्टी प्रजातिको लामखुट्टेले संक्रमित व्यक्तिबाट स्वस्थ व्यक्तिमा डेंगी फैलाउँछ ।
लक्षण र स्वास्थ्य जोखिम
डाक्टर नुरुल होदाका अनुसार डेंगीका लक्षणमा उच्च ज्वरो, टाउको दुखाइ, आँखामुनि दुख्ने, स्नायु तथा मांसपेशी दुख्ने, खाना नखाने जस्ता समस्या देखिन्छन् । समयमा उपचार नपाए संक्रमितको मृत्यु हुनसक्छ ।
त्यसैगरी, जापानीज इन्सेफ्लाइटिस मस्तिष्कमा असर गर्ने गम्भीर रोग हो । क्युलेक्स प्रजातिको लामखुट्टेले फैलाउने यो रोग लागेपछि मस्तिष्क सुन्निने, पक्षाघात हुने, रिंगटा लाग्ने, बेहोस हुने र मृत्युसमेत हुने खतरा हुन्छ ।
नियन्त्रण र सचेतना
संक्रमण बढ्दै गएपछि स्थानीय तहदेखि नै लामखुट्टे नियन्त्रण, सरसफाइ सुधार र जनचेतनामूलक अभियान सञ्चालन भइरहेको स्वास्थ्य कार्यालयले जनाएको छ ।
👉 नागरिकलाई लामखुट्टे नियन्त्रण, सरसफाइ र खोपमा ध्यान दिन विज्ञको सुझाव छ ।
-
Jigyasanepal
