कञ्चनपुर, असार २९ — जिज्ञासा नेपाल

कञ्चनपुरको कृष्णपुर नगरपालिका–१ निगालीकी २८ वर्षीया कमला आउजीको सर्पको डसाइबाट मृत्यु भएको छ। सुतेकै अवस्थामा सर्पले डसेपछि गम्भीर अवस्थामा रहेकी आउजीको उपचारका क्रममा सेती प्रादेशिक अस्पतालमा शनिबार राति निधन भएको हो।

प्रहरीका अनुसार शुक्रबार राति साढे १२ बजेको आसपासमा घरभित्र सुतेकी कमलालाई अकस्मात् सर्पले डसेको थियो। गम्भीर विषाक्तता देखिएपछि उनलाई तत्काल झलारीस्थित स्वास्थ्य संस्थामा पुर्‍याइएको थियो। प्रारम्भिक उपचारपछि उनलाई सेती प्रादेशिक अस्पताल रेफर गरिएको थियो। तर, अस्पतालमा पुर्‍याएलगत्तै चिकित्सकहरूले मृत घोषणा गरेका थिए।

इलाका प्रहरी कार्यालय झलारीका प्रहरी निरीक्षक राजेश बस्नेतका अनुसार, “रातको समयमा घरभित्रै सुतेकी अवस्थामै सर्पले टोकेको खबर हामीलाई दिइएको थियो। तुरुन्तै उपचारको प्रयास गरिए पनि दुर्भाग्यवश, उनको ज्यान जोगाउन सकिएन।”

कमला आउजी स्थानीय समुदायमा मिलनसार, सक्रिय तथा संस्कृतिकर्मीको रूपमा परिचित थिइन्। उनी नेपाली लोकसंस्कृति झल्किने पहिरन तथा परम्परागत नृत्यमा विशेष रुचि राख्थिन्। तस्वीरमा देखिएजस्तै, उनी परम्परागत वेशभूषा र अभिवादन शैलीमा आफूलाई गर्वका साथ प्रस्तुत गर्थिन्।

कमलाको असामयिक निधनले स्थानीय बासिन्दा स्तब्ध छन्। गाउँलेहरूका अनुसार, उनले केही दिनअघि मात्र एक सांस्कृतिक कार्यक्रममा सहभागी भई परम्परागत नृत्यमा प्रस्तुतिसमेत दिएकी थिइन्। एक छोरीकी आमा रहेकी कमलाको निधनले उनको परिवारमा गहिरो पीडा छाएको छ।

सर्पदंशबाट हुने मृत्युका घटनामा वृद्धि

नेपालमा वर्षायामसँगै सर्पदंशका घटना उल्लेख्य रूपमा बढ्ने गरेको पाइन्छ। विशेषतः ग्रामीण क्षेत्रमा सुत्ने कोठामा सुरक्षाको अभाव र झ्यालढोका खुल्ला राख्दा यस्ता घटनाहरू दोहोरिने गरेका छन्। गत वर्ष मात्र पनि सर्पदंशबाट दर्जनौंको मृत्यु भइसकेको छ।

विशेषज्ञहरूका अनुसार, सर्पले टोकेपछि समयमै सही उपचार तथा एण्टी–भेनम प्राप्त भएमा धेरै जसो जीवन जोगिन सक्छ। तर, तत्काल पहिचान, ट्रान्सपोर्टको अभाव, स्थानीय उपचारमा समय खेर फाल्नेजस्ता कारणले सर्पदंश घातक बन्ने गरेको छ।

सावधानी अपनाऔं, जीवन जोगाऔं

सर्पदंशबाट जोगिनका लागि ग्रामीण भेगमा विशेष सतर्कता आवश्यक हुन्छ:

सुत्ने कोठामा झ्यालढोका बन्द गर्ने,

राति बत्ती बालेर सुतेमा सर्प प्रवेशको जोखिम कम हुने,

ओछ्यान भुइँभन्दा माथि राख्ने,

घर वरपर झाडी सफा राख्ने,

र, कुनै आपत्कालीन अवस्थामा अस्पतालको सम्पर्क नम्बर राख्ने।

कमलाको निधनले हामी सबैलाई सावधानी र सतर्कता अपनाउनुपर्ने चेतना दिएको छ। उनको आत्माको चिरशान्तिको कामना गर्दै परिवारजनप्रति जिज्ञासा नेपाल गहिरो समवेदना प्रकट गर्दछ। 

• Jigyasanepal